Ek-Fiil (EK EYLEM)

İsim soylu kelimelerin sonuna gelerek onların yüklem olmasını ve basit zamanlı fiil çekimlerinin birleşik zamanlı çekimlerini yapmayı sağlayan fiildir.  “imek” fiilinin ek olarak kullanımıdır. Genellikle bitişik yazılır.

Burada birleşik zamanlı çekim yapma görevinden bahsedeceğiz.

Fiillerin hikâye, rivayet, şart birleşik zamanlı çekimlerini yapmayı sağlar.

“di”li geçmiş zamanın hikâyesi, şartı:

geldi idim→geldiydim      

geldi isek→geldiysek

-miş’li geçmiş zamanın hikâyesi, rivayeti, şartı:

gelmiş idi→gelmişti        

gelmiş imiş→gelmişmiş    

gelmiş ise→gelmişse

şimdiki zamanın hikâyesi, rivayeti, şartı:

biliyor idik→biliyorduk

biliyor imişiz→biliyormuşuz

biliyor isek→biliyorsak

gelecek zamanın hikâyesi, rivayeti, şartı:

alacak idik→alacaktık

alacak imiş→alacakmış

alacak isen→alacaksan

geniş zamanın hikâyesi, rivayeti, şartı:

sever idi→severdi

sever imişler→severmişler

sever iseler→severlerse

dilek-şart kipinin hikâyesi, rivayeti:

gitse idim→gitseydim

gitse imiş→gitseymiş

istek kipinin hikâyesi, rivayeti:

bula idi→bulaydı

ala imiş→alaymış

gereklilik kipinin hikâyesi, rivayeti ve şartı:

yazmalı idik→yazmalıydık

çizmeli imişiz→çizmeliymişiz

sürmeli iseler→sürmeliyseler veya sürmelilerse

Dikkat

Ben iyi bir okurum.                   Ek-fiilin geniş zamanı

Hep iyi kitaplar okurum.           Şahıs eki

Benim okurum anlayışlıdır.         İlgi eki ve iyelik eki

Öğrenciydi                               ek-fiil çekimi

Uyuyordu                                 birleşik çekim

Öğrenciymiş                             ek-fiil

Uyuyormuş                               birleşik zaman

Öğrenciyse                               ek-fiil

Uyuyorsa                                 birleşik zaman